شدن

یکی نبود که بگه: آخه مسلمون چرا ساده انگارانه و بدون فکر می نویسی که "من درباره موارد پیشنهاد شده از جمله اخلاق و حقوق بشر مطلب خواهم نوشت." این حرف ناشیانه وقتی ناشیانه تر می شود که حتی زحمت مطالعه نوشته هایی در این باب را مانند نظرات حجه الاسلام و المسلمین محقق داماد را هم به خودت ندهی. اما بالاخره عهدی است که ایجاد شده، لذا به اندازه عقل و فهم اندک و ناقص خودم جملاتی را تقدیم می کنم. پیشاپیش عذر و تقصیر به پیشگاه فیلسوفان و حقوقدانان عرضه می دارم.

آن قدر که می فهمم حقوق بشر نسبت به اخلاق، آن برج عاج نشینی نیست که امروزه روز به خود می بالد. فکر می کنم میان "اخلاق و حقوق بشر" یا به طور کلی "میان اخلاق و حقوق" رابطه ای هست، اما رابطه حداقلی. چرا که، وقتی می گوییم این حق ... وجود دارد، مثلاً وقتی از حق برخورداری از بهداشت سخن می گوییم، در واقع، پشت این مطلب، این نکنه نهفته است که فراهم نکردن شرایط مناسب بهداشتی از نظر اخلاقی نادرست است.

بنابراین این طور نتیجه گیری می کنم که حقوق می تواند اخلاق ساز باشد، اما یک اخلاق حداقلی.